Tiểu mùa thu

Mẹ ơi, kìa ai đang gọi con trên mây cao.
Họ bảo: “Chúng ta vui chơi từ tinh mơ đến hết ngày
Chúng ta giỡn với sớm vàng rồi lại đùa cùng trăng bạc”
Con hỏi: “Nhưng mà làm thế nào tôi lên trên ấy được ?”
Họ trả lời: “Con hãy đi đến hết cõi đất, rồi giơ tay lên trời con sẽ bay bổng lên mây”
Nhưng con nói: “Mẹ tôi đợi tôi ở nhà, tôi có lòng nào bỏ được mẹ tôi”
Họ bèn mỉm cười, và lơ lửng họ bay đi mất
Nhưng con biết trò chơi còn hay hơn của họ
Con làm mây nhé, mẹ làm mặt trăng,
Hai tay con ôm mặt mẹ, còn mái nhà ta là trời xanh

Mẹ ơi, kìa những ai đang gọi con dưới sóng rì rào
“Chúng ta ca hát sớm chiều, chúng ta đi mãi mãi, không biết là đi qua những đâu”
Con hỏi: “Nhưng làm thế nào tôi đuổi được theo bây giờ ?”
Họ bảo: “Cứ đi, con cứ đi đến bờ biển, đứng im, con nhắm mắt lại, sóng sẽ cuốn con đi”
Con trả lời: “Nhưng đến tối mẹ tôi nhớ thì sao? Tôi làm thế nào mà rời mẹ tôi được ?”
Họ bèn mỉm cười, và nhảy nhót, họ dần đi xa
Nhưng con biết trò chơi còn hay hơn của họ
Con làm sóng nhé, mẹ làm mặt biển,
Con lăn, lăn như làn sóng vỗ, tiếng con cười giòn tan vào gối mẹ
Và không ai trên đời này biết được là mẹ con ta đang ở đâu!

~ Thơ Tagore – Nguyễn Đình Thi dịch~

Từ ngày có em, mẹ đã chăm đọc thơ thiếu nhi, học các bài hát trước đây chưa từng nghe qua một lần. Mẹ từng nghĩ hãy cho mình một lý do nào đó để được làm “full-time mom” nhưng dường như mẹ chưa đủ nghị lực, chưa vượt qua được dư luận và hoàn cảnh xã hội. Công việc xã hội, công việc người mẹ cũng khiến mẹ bỏ dở blog…

Nhưng hôm nay, trong một sáng mùa thu Hà Nội cùng gió lạnh đầu mùa, dù công việc có ngáng đường nhưng mẹ vẫn vào thăm blog, mang tiểu mùa thu của mẹ để sưởi ấm.

Jean Piaget

Jean Piaget sinh năm 1896 tại Thuỵ Sĩ, trong suốt sự nghiệp của mình, ông đã đóng góp hơn 60 cuốn sách và hàng trăm bài báo vào kho thành tựu. Mặc dù Piaget thường được nhắc đến với tư cách là nhà tâm lý học, nhưng thực tế ông là một nhà nhận thức luận – nghiên cứu về bản chất và khởi nguồn của sự nghiệp. Trong khi những người khác băn khoăn rằng trẻ biết điều gì (what) và khi nào (when) thì Piaget hỏi làm thế nào (how) trẻ đạt được những gì chúng biết. Những nghiên cứu của ông tập trung nhiều vào qúa trình tư duy.

Những người cùng thời với Piaget cho rằng quá trình học hoặc là mang tính nội tại (Đến từ đứa trẻ) hoặc mang tính ngoại tại (tạo nên bởi môi trường hoặc được ngừoi lớn dạy) thì Piaget nghĩ rằng không riêng một mệnh đề nào có thể giải thích được quá trình học. Thay vì thế ông cho rằng tương tác của trẻ với môi trường chính là những yếu tố tạo nên quá trình học. Ông cho rằng trẻ kiến tạo sự hiểu biết của mình bằng cách gán định nghĩa cho những con người, nơi chống và những sự vật trong thế giới của chúng.

Trẻ học tốt nhất khi tự mình làm việc một cách thực sự và kiến tạo nên sự hiểu biết của riêng mình về những gì đang diễn ra thay vì nhận lấy những cách diễn giải mà người lớn đưa ra.

Piaget tin rằng trẻ cần mọi cơ hội có thể để được tự mình làm mọi việc. Ví dụ trẻ có thể rất quan tâm tới việc vật đã phát triển như thế nào. Nếu giáo viên đọc cho trẻ nghe một cuốn sách minh hoạ về chủ đề đó, trẻ có thể tăng được kiến thức nền tảng. Nhưng nếu trẻ có cơ hội được trông một vườn cây thực sự tại trường thì quá trình đào xới tưới tắm, quan sát và trải nghiệm sự lớn lên của cây cối sẽ giúp trẻ kiến tạo nên sự hiểu biết về quá trình phát triển của sự vataj, những thứ mà các em không thể có được nếu cỉ dọc và nhìn vào những bức tranh minh hoạ.

Piaget cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của trò chơi như là con đường chính để học tập. Khi trẻ tham dự vào một trò chơi biểu trừng (làm bánh từ cát, sử dụng vòi nước tưới cây để làm lính chữa cháy), chúng sẽ gán ý nghĩa cho những đồ vật và cho các hoạt động xung quanh chúng. Khi chúng mô phỏng theo những gì diễn ra xung quanh, chúng bắt đầu hiểu mọi thứ vận hành như thế nào và để làm gì. Mới bắt đầu đây là quá trình thử và sai. Tuy nhiên theo thời gian và sự lặp lại, trẻ sẽ sử dụng thông tin mới để tăng cường sự hiểu biết của mình về thế giới xung quanh.

Theo Piaget, sự phát triển nhận thức của trẻ trải qua những 4 giai đoạn sau

Lý thuyết về giai đoạn nhận thức của Piaget

Lý thuyết về giai đoạn nhận thức của Piaget

1. Giai đoạn cảm giác vận động (Sensorimotor) của Piaget: từ khi sinh cho đến 2 tuổi

Piaget cho rằng ban đầu phản ứng của trẻ đối với thế giới chỉ thuần tuý mang tính phản xạ (không có tư duy), trí tuệ bắt đầu khi các phản ứng trở nên có mục đích hơn. Trong suốt thời gian này, trẻ dựa vào các giác quan và hoạt động thể chất để học hỏi về thế giới như nhìn, nghe, xúc giác, vị giác, cầm nắm. Đến cuối giai đoạn này thì sự ổn định cảu đối tượng (Object pernamnence) sẽ dần xuất hiện. Sự ổn định có nghĩa là trẻ dần nhận thực được rằng ngay cả khi trẻ không thể nhìn thấy cái gì đó thì nó vẫn tồn tại. Đây là cột mốc quan trọng, trước khi đạt được cột mốc này trẻ chỉ quan tâm tới những gì trong tầm quan sát của chúng.

Ví dụ quan sát ta sẽ thấy tầm 8 hoặc 9 tháng tuổi, trẻ có thể làm rơi đồ vật từ trên xuống nhưng không

Jean Piaget

Jean Piaget

hề bối rồi, với trẻ thì sự vật rời khỏi tầm nhìn của chúng thì chúng không quan tâm đến nữa. Từ góc nhìn của trẻ thì đồ vật không còn tồn tại. Rồi bỗng nhiên, đến tháng thứ 8 – 10 khi vật rơi xuống trẻ sẽ cúi nhìn về phía đó và nhặng xị lên đòi lại nó. Thường các bậc cha mẹ nhặt vật lên sẽ cảm tháy ngạc nhiên và lạ lùng khi bé mỉm cười rồi lại ném đồ vật xuống chỗ cũ. Đây không phải là sự khởi đầu nỗ lực làm người lớn phát điên mà là khoảnh khắc bùng nổ đầu tiên của niềm vui sướng khi học hỏi. Đây là sự khởi đầu của ổn định đối tượng. Đây cũng là giai đoạn trẻ thể hiện sự lo âu khi bị tách rời.

Để hỗ trợ sự phát triển của trẻ dứoi 2 tuổi, lý thuyết Piaget khuyên rằng chúng ta vẫn giữ cho trẻ an toàn nhưng vẫn có được sự tò mò hứng thú và nên đáp ứng lại ngay để trấn an khi trẻ có lo âu bị xa cách. Trẻ cần có các đồ vật để kéo và đẩy, thao tác. Chúng cần bò trường, leo trèo và được ngừoi lớn đỡ cho đứng lên mà không gặp nguy hiểm. Một môi trường dành cho trẻ cần đa dạng, dành nhiều cơ hội leo trèo sẽ đem lại cho trẻ không gian cần để thử nghiệm mối liên hệ về không gian và học qua thân thể mình. Đồ chơi cần đa dạng, gây hiệu ứng (như tạo tiếng động). Trẻ cũng cần trải nghiệm với đồ chơi mềm mại như đất nặn không có độc, tinh bột ngô và nước, cát… Gương và những đồ trang sức cần để ở nơi trẻ dễ lấy có thể khiến trẻ hứng thú hơn.

Sự phát triển nhận thức cũng được kích thích khi người lớn thường xuyên trò chuyện cùng trẻ, thủ thỉ nói cho các em biết điều gì đang diễn ra và khen ngợi khi các em hoàn thành nhiệm vụ nào đó.

Khi trẻ nhỏ bắt đầu có kinh nghiệm về sự ổn định của đối tượng, xuất hiện cảm giác lo âu bị phân tách thì điều quan trọng là cần hạn chế sự thay đổi trong môi trường của trẻ ở mức tối đa.

2. Giai đoạn tiền thao tác (Preoperational stage)

Theo Piaget, sau giai đoạn cảm giác vận động thì sự nhận thức của trẻ bước vào giai đoạn tiền thao tác, bắt đầu từ năm thứ 2 cho đến 7 hoặc 8 tuổi. Giai đoạn này thì tư duy của trẻ khác biệt so với tư duy của cha mẹ nhất. Piaget cho rằng giai đoạn này trẻ có tính duy kỷ (nghĩ về mọi thứ như thế những thứ ấy đều gắn liền với chúng), trẻ chỉ tập trung vào một đặc tính sự vật hoặc chú ý vào một người trong một thời điểm nhất định. Ví dụ quen thuộc như khi trẻ muốn mua đồ chơi nhồi bông làm quà cho ông bà cha mẹ vì trẻ nghĩ trẻ thích nó nên ông bà cha mẹ cũng thích.

Bài tập về bảo toàn của Piaget

Bài tập về bảo toàn của Piaget

Trong giai đoạn này, trẻ hình thành khái niệm từ những kinh nghiệm trực tiếp của mình trong cuộc sống. Đây chính là lý do tại sao khi nói với trẻ điều gì đó sẽ ít hiệu quả hơn là làm thể nào giúp trẻ nghĩ theo cách riêng của chúng qua một vấn đề. Vì trẻ ở giai đoạn này có xu hướng tin vào những gì chúng thấy nên chúng chưa có sự hiểu biết chắc chắn về những phẩm chất của những đối tượng trong thế giới. Ví dụ chúng bị lẫn lộn giữa “nặng” và “lớn”, chưa phân biệt chiều cao với tuổi như nghĩ ai cao sẽ nhiều tuổi. Piaget đã thực hiện một thí nghiệm kinh điển với bài tập Bảo toàn để minh hoạ kiểu tư duy này.Ông để hai dãy đồng xu trên mặt bàn, cả hai dãy có cùng số lươngj xu những khoảng cách giữa các đồng xu khác nhau, trẻ ở độ tuổi này có xu hướng sẽ cho rằng dãy có đồng xu cách xa nhau hơn là nhiều hơn. Vì trẻ ở giai đoạn này phụ thuộc vào kinh nghiệm của riêng mình nên trẻ thường có xu hướng khái quát hoá sai lầm, đặt niềm tin vào một kinh nghiệm đơn thuần nào đó.

Để hỗ trợ giai đoạn này của trẻ, chúng ta có thể:

  • Sắp xếp những gói thời gian dài để trẻ vui chơi tự do không bị ngắt quãng
  • Tạo cơ hội cho trẻ có nhiều trải nghiệm về thế giới thực tại trong cả năm
  • Xây dựng các hoạt động mang tính mở và đặt những câu hỏi mở
3-4. Giai đoạn thao tác cụ thể (Concrete operation) và thao tác hình thức (formal operation)

Hai giai đoạn này nói về lứa tuổi học đường và vị thành niên. Khi trẻ bước sang giai đoạn thao tác cụ thể thì trẻ bộc lộ nhiều thay đổi trong cách tư duy như tư duy đảo ngược, cho phép trẻ đảo ngược hướng tư duy của mình. Ví dụ, trẻ có thể lần ngược lại các bước trên sân trường để tìm hộp cơm để quên. Trẻ không còn đếm ngón tay nữa vì trẻ bắt đầu có khả năng tư duy trừu tượng. Khi lên 4 tuổi thì mọi con chó đều được gọi là chó, nhưng khi lên 8-9 tuổi thì trẻ biết phân biệt giữa các loại chó.

Giai đoạn cuối cùng là Piaget chỉ ra là giai đoạn hình thức, giai đoạn này bắt đầu từ lúc 11-12 tuổi được đánh dấu bằng năng lực tư duy logic bằng những thuật ngữ mang tính giả đinh. Trẻ sẽ trăn trở những câu hỏi như “Liệu có sai không khi ăn trộm thức ăn cho những con chó đang đói của bạn? , hoặc liệu một cái cây đổ mà không ai ở đó nghe nó đổ, liệu nó có tạo ra tiếng động không..?”

psychology-for-social-workers-human-service-professionals-nurses-37-638

Yêu như hơi thở - phim hạnh phúc như hoa
Ca khúc 爱如空气 (Yêu như hơi thở)

Thể hiện trong phim 幸福像花儿一样 (Hạnh phúc như hoa)

Nhạc: Lý Hải Ưng

Lời: Thôi Thứ

幸福就像花期 开到荼靡
Hạnh phúc giống như hoa nở rồi đến lúc tàn

爱情留在秋天 独自叹息

Tình yêu vào thu lại cô đơn thở dài
九月的天气下起大雨淋湿我的思绪
Cơn mưa trời tháng Chín làm ướt đẫm tâm tư
雨后的花瓣 散落一地 把它做成书签藏在日记
Chiếc lá sau cơn mưa rơi trên mặt đất, em cất giữ trong cuốn nhật ký của mình
时光冲淡往事鲜艳褪去留下泛黄的痕迹
Thời gian phai mờ chuyện cũ, sắc hoa phải nhạt để lại những vệt vàng ký ức

我们之间的爱轻得像空气
Tình yêu chúng ta nhẹ nhàng như hơi thở
而我依然承受不起任往事在心里不停地堆积
Mà em chưa thể chịu đựng được, chuyện xưa vẫn không ngừng chất chứa trong tim
如果你不懂珍惜, 思念会过期
Nếu như anh không hiểu và trân trọng, lúc nghĩ lại thành muộn màng

我们之间的爱重得像空气
Tình yêu chúng ta sâu như hơi thở
越想逃离却越沉迷
Càng muốn thoát bỏ lại càng gắn kết
而回忆太拥挤我无法呼吸
Nhưng ký ức quá dồn nén khiến em không cách nào thở được
只能拥抱着空气假装那是你,不曾远离
Chỉ biết ôm lấy không khí nghĩ đó chính là anh chưa từng rời xa

雨后的花瓣散落一地
Những cánh hoa sau cơn mưa rụng trên mặt đất
把它做成书签藏在日记
Em nhặt và cất giữ vào nhật ký mình
时光冲淡往事鲜艳褪去留下泛黄的痕迹
Thời gian phôi pha làm nhạt mờ ký ức, phai nhạt màu hoa đọng thành vệt vàng ký ức

我们之间的爱轻得像空气

Tình yêu chúng ta nhẹ nhàng như hơi thở
而我依然承受不起任往事在心里不停地堆积
Nhưng em vẫn chưa thể chịu đựng bởi hồi ức chật hẹp không ngừng chất nén
如果你不懂珍惜思念会过期
Nếu như anh không trân trọng khiến hồi ức quá muộn
我们之间的爱重得像空气
Tình yêu chúng ta sâu như hơi thở
越想逃离却越沉迷
Càng muốn thoát ra lại càng dồn nén
而回忆太拥挤我无法呼吸
Hồi ức chật hẹp khiến em không thể thở
幸福隔着玻璃看似很美丽却无法触及
Hạnh phúc đẹp trong như thuỷ tinh nhưng em không thể chạm vào
也许擦肩而过的你只留下一种痕迹在我生命里
Nếu như  anh bước qua chỉ lưu lại một nỗi đau

我们之间的爱轻得像空气
Tình yêu chúng ta nhẹ nhàng như hơi thở
而我依然承受不起 任往事在心里不停地堆积
Nhưng em vẫn chưa thể chịu đựng bởi hồi ức chật hẹp không ngừng chất nén

我们之间的爱重得像空气
Tình yêu chúng ta sâu như hơi thở
越想逃离却越沉迷
Càng muốn thoát bỏ lại càng gắn bó
而回忆太拥挤我无法呼吸
Nhưng ký ức quá dồn nén khiến không cách nào thở được
只能拥抱着空气假装那是你,不曾远离
Chỉ biết ôm lấy không khí nghĩ đó chính là anh chưa từng rời xa

STEM activities - hoạt động STEM

STEM là cách gọi xuất phát từ chính phủ Mỹ nhằm mô tả các lĩnh vực ngành giúp người di cư muốn xin visa gồm có Khoa học (Science), Công nghệ (Technology), Kỹ sư (Engineering) và Toán học (Math). Ngày này, các học giả thường nhắc đến STEM trong các chương trình dạy học về những lĩnh vực này. Khi chúng ta tách những chữ cái viết tắt (S-T-E-M) thành những mục nhỏ chúng ta có thể thấy trẻ nhỏ thực hành chúng hằng ngày.

I. STEM – Science: Các hoạt động về khoa học cho trẻ

Các buổi thí nghiệm sẽ giúp trẻ phát triển được những kỹ năng quan trọng trong khoa học như quan sát điều gì đang diễn ra, sử dụng từ ngữ để mô tả những trẻ quan sát được và lặp lại các hoạt động để so sánh các kết quả nhận được. Đặt câu hỏi và truy tìm câu trả lời là các kỹ năng cần được sử dụng hằng ngày.

Một số hoạt động hữu ích như;

#1. Không khí có thể di chuyển đồ vật:

  • Hãy bảo trẻ thổi không khí trên bàn tay và vẫy vẫy tay trong không khí. Hãy hỏi trẻ cảm thấy như thế nào và trẻ có nắm được không khí không?
  • Hãy xếp đồ chơi trôi trong chậu nước và sử dụng ống để thổi những đồ chơi đó. Hãy lặp lại những hoạt động này và để trẻ mô tả lại đồ vật như thế nào khi trẻ thổi.
  • Hãy khuyến khích trẻ dùng các từ ngữ mô tả như nhanh hơn/chậm hơn

#2. Bong bóng chỉ có một hình dạng

  • STEM - thổi bong bóng

    STEM – thổi bong bóng

    Hãy tạo bong bóng trong một chiếc xô hoặc chậu bằng xà phòng. Sử dụng nhiều vật có hình dạng khác nhau như khuôn cắt bánh quy, ống hút, dạy trẻ cách nhấn đồ vật ở trong nước và thổi bong bóng. Hãy thử nghiệm việc thổi nhanh và thổi chậm rồi hỏi trẻ là cách nào thì tốt hơn?

  • Hãy hỏi trẻ bong bóng có hình dạng gì? Cho dù trẻ dùng vật gì để thổi thì bong bóng sẽ luôn luôn có hình tròn vì sức căng bề mặt ngoài

#3. Sự thay đổi hình dạng của bóng (shadow)

  • Bên ngoài trời nắng hoặc trong chỗ tối có ánh sáng flash, hãy tạo ra bóng và hỏi trẻ : Chúng ta cần cái gì để có thể tạo ra bóng?. Câu trả lời là ánh sáng, đồ vật và nơi để bóng đổ.
  • Hãy khám phá các hình dạng của bóng khi thay đổi nguồn sáng gần hoặc xa vật. Hoặc hãy để nguồn sáng một chỗ và di chuyển đồ vật gần hoặc xa đến bức tường hoặc sàn. Hãy vẽ outline bóng của cánh tay, bàn tay hoặc cả người để trẻ quan sát.
  • Hãy hỏi trẻ nhưng câu hỏi “Cái gì” (what) như Bóng sẽ giống cái gì khi tay của con đặt gần sàn? Nó sẽ có viền rõ nét hay viền mờ nét?…

II. STEM – TECNOLOGY: Các hoạt động về công nghệ

Khi nghe đến công nghệ có thể bạn sẽ nghĩ ngay đến máy tính và điện thoại thông minh, tuy nhiên các hoạt động cho trẻ thì công nghệ là những công cụ để giúp trẻ phát triển các kỹ năng vận động thô và vận động tinh. Công cụ sẽ giúp trẻ phát triển sự phối hợp giữa tay và mắt, rèn luyện đôi tay và cơ ở các ngón tay giúp trẻ có thể học viết, đánh máy và vẽ.

#1. Học các kỹ năng sử dụng kéo:

  • Hãy chỉ cho trẻ cách dùng kéo như ngón cái sẽ xỏ vào lỗ trên của kéo, ngón trỏ ở lỗ dưới, ngón giữa giữ ở phía lỗ dưới của kéo để làm điểm tựa, ngón áp út và ngón út sẽ không dùng đến

#2. Trò chơi đi theo đường thẳng

  • Vẽ một đường rộng và đơn giản từ trên xuống dưới tờ giấy, hãy hướng dẫn cho trẻ cắt theo đường vẽ trên

#3. Các mẫu cắt rời cơ bản

  • Vẽ ba hình cơ bản trên giấy (hình vuông, tròn và chữ nhật) và cho trẻ cắt theo các hình đó. Hãy lưu lại các hình ấy cho các dự án tiếp theo của chúng.

#4. Tập đổ hoặc rót nước (Practice pouring)

STEM - Tập rót nước

STEM – Tập rót nước

  • Hãy dạy cho trẻ cách đổ nước vào bình hoặc các cốc nhựa. Hãy nói với trẻ rằng bình nước đang rỗng và trẻ hãy đổ nước cho đến khi đầy bình, sau đó rót nước vào các cốc. Tiếp tục trút nước từ cốc vào bình và lại rót vào cốc. Hãy thử nghiệm với các cốc có kích cỡ khác nhau

#5. Tập xúc (Scooping)

  • Sử dụng cái xẻng hoặc cái xúc khi đi biển, hãy tập cho trẻ xúc các đồ vật khô như cát hoặc đất từ hộp này qua hộp khác. Cố gắng không để cát rơi giữa các hộp đựng.

#6. Quan sát chi tiết

  • Hãy cho trẻ dùng kính lúp để quan sát một vật và hỏi trẻ mô tả lại những gì trẻ đã nhìn thấy và vật đó có khác gì khi trẻ không nhìn bằng kính lúp.

III. STEM – ENGINEERING: Các hoạt động về kỹ thuật

Đó là các trò chơi với các khối và các vật liệu để xây dựng nhằm phát triển kỹ năng toán và khoa học của trẻ, giúp trẻ học về lực hấp dẫn, cân bằng, hình dạng và kỹ năng giải quyết vấn đề.

#1. Mix it up

Hãy sử dụng các vật liệu hỗn hợp để xây dựng  như xây dựng các công trình nhà cửa, cầu bằng legos hoặc tường gạch

#2. Recyle it:

Hãy sử dụng các hộp bìa các ton, chai nhưa, cốc hoặc các vật đựng để làm nguyên liệu xây dựng

#3. Hãy thử thách:

Hãy tạo ra các thử thách/dự án cho trẻ sử dụng các nguyên liệu sẵn có để tập xây như:

  • Trẻ có thể xây được nhà cao đến đâu?
  • HÃy xây một đường hầm mà trẻ có thể chui qua
  • Hãy lập một đội để xây dựng một dự án nào đó
  • Hãy lắp ghép xây dựng một đồ gì đó trong 5 phút

IV. STEM – MATH: Các hoạt động về toán học

Các hoạt động như sắp xếp và đếm là một trong những cách phát triển kỹ năng logic và toán học cơ bản. Thông qua các trò chơi với khối, màu sắc, hình dạng trẻ có thể học các khái niệm về phân loại và thứ tự.

#1. Sắp xếp các đồ vật giống nhau:

Hãy tập hợp các đồ chơi giống nhau và bảo trẻ chơi trò sắp xếp đồ vật giống nhau: xe hơi với xe hơi, khối gỗ với khối gỗ. Hãy lặp lại các trò chơi này với những tiêu chí khác nhau như ghép màu sắc, kích thước, hình dạng.

#2. Đo cơ thể

Trẻ có thể sử dụng cơ thể của mình như một đơn vị đó. Ví dụ: cần bao nhiêu bé A để có thể hết chiều ngang căn phòng này? cái tháp này bao nhiêu gang tay của bé A? Chiều dài cánh tay phải có bằng cánh tay trái không?….

Da vinci measurement - STEM

Da vinci measurement – STEM

#4. Trò chơi kích thước Da Vinci:

Chiều cao từ đầu dến ngón chân của Vitruvian của Da vinci có kích thước bằng chiều rông của hai cánh tay duỗi thẳng. Hãy đo chiều cao của trẻ trên mặt sàn bằng băng dính, sau đó xoay người trẻ để so sánh chiều cao và khoảng cách của hai cánh tay duỗi thẳng.

V. Các hoạt động về luyện tập 5 giác quan

Khám phá các giác quan giúp cho trẻ hình thành được những kỹ năng khoa học nhưn quan sát điều gì đang diễn ra và mô tả lại những điều trẻ cảm nhận. Khi trẻ phát huy được tất cả các giác quan, bộ não sẽ có những kết nối mạnh hơn và thông tin được lưu giữ lâu hơn. 5 giác quan là cách cơ bản để trẻ khám phá, tìm tòi và hiểu được một thông tin mới.

#1. Về thị giác

Loài loại động vật có vú thì thị giác là một trong những giác quan mạnh nhất, cho phép chúng ta nhìn thấy màu sắc, kết cấu, hình dáng và chuyển động.

Các hoạt động bổ ích cho thị giác như;

  • Nhìn tập trung: sử dụng các nguyên liệu như ruột ống giấy toilet hoặc giấy cuộn tròn để trẻ có thể nhìn qua, sau đó nhờ trẻ mô tả lại những gì trẻ thấy. Bạn có thể thực hành khi đang đi tản bộ, cho trẻ thời gian quan sát lặp lại và mô tả lại.
  • Thế giới hoa hồng: sử dụng “ống nhòm” như trên nhưng dán lớp giấy bóng kính xenloophen. Hỏi trẻ có gì khác biệt.
  • Sắp xếp màu sắc: Hãy cho bé đeo kính 3D và bảo trẻ xếp các hạt kẹo M&M hoặc hạt trân châu. Sau
    STEM - I spy with little eyes

    STEM – I spy with little eyes

    đó bỏ kính ra và quan sát kết quả.

  • Nhìn phóng đại: sử dụng kính lúp để quan sát sự vật gần hơn, dùng để khám phá khi cho trẻ đi chơi bên ngoài như rễ cây, cỏ hoặc trong các cành cây đổ…(Chơi trò I spy with my little eyes)
  • Trò nhắm đúng đích: cho trẻ ngồi vòng tròn, sau đó bảo trẻ bịt một mắt và chuyền bóng cho bạn khác. Quan sát và hỏi trẻ chuyền đúng chưa?

#2. Thính giác

Thính giác giúp chúng ta thu nhận được cảm giác về môi trường xung quan, hỗ trợ cho hoạt động giao tiếp. Các hoạt động bổ ích có thể thử như:

  • Deer ears: con nai và nhưng con vật khác có thể chuyển động đôi tai để phán đoán âm thanh nguy hiểm tốt hơn cho mình. Hãy cho trẻ chơi trò ve vẩy tai bằng cách đặt tay sau tai và bịt mở tai để mô tả lại sự khác biệt về âm thanh khi trẻ thực hiện.
  • Twist ‘n’ shout: Hãy so sánh âm thanh ồn ào và yên tĩnh bằng cách cho bảo trẻ đứng dậy và hát ở giọng bình thường, sau đó xoay vòng xuống ghê và hát thì thầm, sau đó lại xoay lại và dứng lên hát với giọng to hơn.
  • Clap clap: cho các trẻ đứng vòng tròn và vỗ tay lần lượt, lúc to lúc nhỏ
  • Match the sound: sử dụng các hộp jarr hoặc ống có vỏ kín không thể nhìn xuyên, thử bỏ các đồ vật khác nhau vào các hộp cho trẻ lắc. Bảo trẻ thử đoán xem âm thanh do đồ vật nào phát ra
  • Bé nghe thấy gì? Mỗi lần đi chơi hãy hỏi trẻ đã nghe thấy gì (tiếng chim hót, kêu chíp chip, lá rơi, còi xe kêu, tiếng chó sủa, tiếng còi tàu…). Có thể bảo trẻ bắt chước lại tiếng kêu mà bé nghe thấy.

#3. Xúc giác

Xúc giác giúp chúng ta nhận biệt được các chi tiết nhỏ, dùng để thao tác bằng tay để sáng tạo. Các hoạt động bổ ích như:

  • Đồ vật bí ẩn (mystery objects): hãy cho nhiều đồ vật khác nhau vào gối hoặc các túi, bảo trẻ hãy sờ và cảm nhận các vật và phán đoán đồ vật ấy là gì mà không cần nhìn đồ vật đó.
  • Thò tay vào túi: hãy cho trẻ thò vào túi đựng các loại vật liệu như cát, đậu, hạt muỗng, lá , đất hoặc sữa chua…hãy hỏi trẻ các câu hỏi để kích thích trí tưởng tượng của trẻ.
  • Eye sense: hãy sử dụng một đoạn dây, lông  vũ hoặc giấy hoặc các đồ vật tương tự, cho trẻ nhắm mắt nắm vật từ tay này sang tay kia và đoán.

#4-5: Vị giác và khứu giác

STEM - trò chơi khứu giác

STEM – trò chơi khứu giác

Vị giác và khứu giác thường gắn liền với nhau bởi chúng khó có thể khám phá cái này mà ko có cái kia. Ghi nhớ mùi vị là một trong những hoạt động cảm giác gợi liên tưởng nhất. Các hoạt động có thể thử cho trẻ như:

  • Thử khứu giác: hãy vừa ngửi một miếng cam và nếm thử.
  • Tìm lọ có mùi giống nhau: sử dụng các hộp jar, miếng bông cotton và hương vị thực phẩm. Hãy nhỏ một vài mùi vị vào các miếng bông cotton cho vào lọ đựng để lưu lại mùi ở trong lọ. Hãy đặt các bức tranh mô tả mùi vị đó như bạc hà, hương chanh, quế, sô-cô-la, hạnh nhân.. Hãy cho trẻ ngửi và tìm xếp lại với nhau.
  • Khơi gợi cảm xúc (create a mood): mỗi một mùi vị khác nhau có thể tạo ra cảm xúc khác nhau. Hãy thử đặt các gia vị và thực ăn khác nhau ở trung tâm nhà bạn hằng ngày. Hãy hỏi trẻ mỗi ngày là bé có cảm giác như thế nào khi ngửi thấy mùi vị đó: ví dụ như ấm áp dễ chịu như mùi quế, thanh mát như hoa lavender, cảm giác nắng đầu mùa như chanh vàng. Trẻ thích mùi nào nhất?
  • Hương vị như thế nào? Trong giờ ăn vặt, hãy xếp các đồ ăn theo cặp để cho trẻ thử. Ví dụ một miếng táo – cam, hỏi trẻ loại nào ngọt hơn, chua hơn? Miếng phô mai – bánh crack, hãy hỏi trẻ miếng nào mềm hơn? cứng hơn? giòn hơn?…
  • Trò chơi Willy Wonka: Willy wonka đã tạo ra một loại kẹo cao su có vị các món ăn, hãy cho trẻ tưởng tượng đang ăn loại kẹo mà có mùi vị trẻ yêu thích.
Tình yêu dưới cây sơn trà

Mình luôn có một tình cảm đặc biệt với bộ phim Tình yêu dưới cây sơn trà của Trương Nghệ Mưu, cảm giác như lần đầu xem bộ phim Đường về nhà vậy. Phim về một tình yêu buồn thuần khiết, thời bây giờ còn có một lão Tam thứ 2 không?

Tình yêu dưới cây sơn trà

Đi qua đồi cỏ xanh có một loài cây đang chờ đợi
Loài cây đang canh giữ ngôi làng của em và anh đã thành một truyền thuyết
Hoa sơn trà đã nở rộ, chạm nhẹ vào đôi má ửng đỏ của em
Hoa sơn trà đã nở rộ như anh chờ đợi câu trả lời của em.

Dù không nhẫn tâm rời xa em nhưng anh vẫn phải đi trước
Đừng khóc nhé em yêu, em hãy sống thật tốt
Và cho đến cuối cùng của cuộc đời này, em nhất định phải gặp anh
Giờ đây anh hát bài ca này đợi em, nở nụ cười…

Nếu cuối cùng anh phải tan biến thành cát bụi
Vẫn có em vì anh mà sống tiếp cuộc đời
Trên thế gian vẫn có người anh nhớ, linh hồn anh trở nên mãi mãi
Hoa sơn trà đang nở rộ như em đang trò chuyện với anh
Hoa sơn trà đang nở rộ, dẫn anh trở về

Dù không nhẫn tâm rời xa em nhưng anh vẫn phải đi trước
Đừng khóc nhé em yêu, em hãy sống thật tốt
Và cho đến cuối cùng của cuộc đời này, em nhất định phải gặp anh
Giờ đây anh hát bài ca này đợi em, nở nụ cười…

Rando Kim Tản văn
Tản văn: Trưởng thành sau ngàn lần tranh đấu
Tác giả: Rando Kim

Trong cuốn tản văn của Rando Kim – Trưởng thành sau ngàn lần tranh đấu có nói rằng người ta bảo tuổi thanh xuân thật nhiều đau đớn nhưng có lẽ so với giai đoạn trưởng thành thì thời kỳ đó vẫn là hạnh phúc. Cuốn sách viết về cho những người đang chao đảo bên ngưỡng cửa trưởng thành đã đúc rút ra một số suy nghĩ mà chắc hẳn chúng ta sẽ thấy mình trong đó.

1. Chỉ có một lý do khiến tôi luôn chao đảo. Đó là vì cuộc đời tôi in đầy những dấu tay người khác.

Hãy vứt bỏ, cho đến khi không còn gì để vứt bỏ, hãy bắt đầu lại cuộc đời từ những thứ thuộc về mình

~ Alan Cohen~ Hãy buông bỏ những gì không thuộc về mình

2. Ngày huy hoàng của cuộc đời bạn không phải là cái ngày được gọi là thành công, mà chính là khi giữa đau khổ và tuyệt vọng, bạn thấy trào dâng cảm giác sẵn sáng đương đầu với cuộc đời.

~ Flaubert~

3. Sợi cương của cuộc đời mà số phận đã trao cho chúng ta có khi không phải là vượt qua, mà là kiên cường chịu đựng. Hãy sống qua từng ngày từng ngày. Để làm được như thế, có một câu thần chú nhất định phải học thuộc. Câu thần chú mà chúng ta phải thực lòng tự an ủi mình mà tâm niệm, tựa như một con chiên ngoan đạo khom mình cầu nguyện. Amor Fati – Hãy yêu lấy số mệnh của bạn.

4. Chúng ta phải quen dần với thực tế rằng, trên những ngả đường quan trọng nhất của cuộc đời lại không hề có đèn tín hiệu giao thông.

~ Hemingway~

Tản văn Rando Kim

Tản văn Rando Kim

5. Bạn là một người quan trọng. Dù đang trong tình cảnh khốn cùng, chưa có gì trong tay, bạn vẫn là người có giá trị.

Không phải con người ta có giá trị nên mới tồn tại, mà vì tồn tại nên mới có giá trị.

~ Rando Kim~

6. Khi viết bút chì, đôi lúc phải dừng lại để gọt bút. Điều này sẽ gây đau đớn một chút, nhưng sau đó, bút chì sẽ sắc hơn. Vậy nên bạn cũng vậy, bạn phải học cách chịu đựng những sự đau đớn và nỗi buồn, bởi những điều này sẽ khiến bạn trở thành một con người tốt đẹp hơn.

~Paulo Coelho – Như dòng sông chảy~

7. Khi khó khăn, hãy nhìn lại ý định ban đầu

Khi thành công, hãy nghĩ đến kết thúc.

~ Thái Căn Đàm~

8. Vậy ra bạn là người rất hay tự dày vò bản thân. Thực ra bạn đang cuồng nhiệt và quá khích trong việc thích ứng với đời sống xã hội hiện tại. Nhưng nỗi đau khổ không quan trọng đến vậy. ĐIều quan trọng là đạt được ý nguyện của mình.

~Simone Weil~

9. Nếu đi làm mà trong lòng luôn ôm sẵn một lá đơn nghỉ việc, thì ai cũng là một Hamlet đang trăn trở giữa giao lộ của sự chọn lựa.

Thứ không yêu thì hãy từ bỏ, thứ không định bỏ thì hãy yêu lấy nó.

10. Mỗi buổi sáng, trước mặt bạn không phải là 24 tiếng để kiếm tiền, mà là 24 tiếng để sống. Đừng thua cuộc trước những cám dỗ muốn được chạy trốn, bởi phải sống cho giây phút hiện tại thật trọn vẹn Thứ bạn đầu tư không phải là tiền, mà chính là bản thân cuộc sống của bạn.

~ Thích Nhất Hạnh~

11. Hãy chạy trốn vào sự cô độc của bạn! Bấy lâu nay, bạn đã sống quá gần những thứ tầm thường, bé mọn và những thứ khốn khổ đáng thương

~ Nietzsche 0 Zarathustra đã nói như thế~

12. Mọi người thường lo lắng không biết mình sẽ gặp ngừoi bạn đời như thế nào, nhưng thực ra, khi yêu, mình là người như thế nào – mới là câu hỏi quan trọng. Bởi nếu ai đó yêu một cách khó coi thì đó là người khó coi. Ai yêu một cách phức tạp thì đó là người đang đầy khúc mắc, rối bời.

~Oh So Hee – Kẻ ngốc trong tình yêu~

13. Đời người là một hợp đồng trọn gói. Niềm vui, nỗi buồn, hạnh phúc, khổ đau… Tất cả chỉ bán chung một gói, không thể mua riêng từng thứ được.

~ Kim Hui Geun – chủ tịch Byucksan Engineering~

14. Phải trống rỗng thì mới có thể lấp đầy, sự khiếm khuyết có thể mang theo hy vọng.

~ Choi Joon Young – Hãy tận hưởng sự khiếm khuyết~

15. Nếu dành thời gian dọn dẹp cho bản thân tôi. Liệu thứ gì sẽ sụp đổ xuống trước tiên. Vì sợ điều đó mà đến tận bây giờ, viên gạch này tôi vẫn chưa thể đặt xuống cho bản thân.

~Lee Byung Ryul – Đền xưa~

Giáo dục STEM cho trẻ

STEM là gì?

STEM là cách gọi xuất phát từ chính phủ Mỹ nhằm mô tả các lĩnh vực ngành giúp người di cư muốn xin visa gồm có Khoa học (Science), Công nghệ (Technology), Kỹ sư (Engineering) và Toán học (Math). Ngày này, các học giả thường nhắc đến STEM trong các chương trình dạy học về những lĩnh vực này. Khi chúng ta tách những chữ cái viết tắt (S-T-E-M) thành những mục nhỏ chúng ta có thể thấy trẻ nhỏ thực hành chúng hằng ngày.

Các hoạt động Khoa học (Science) như khám phá nước và cát, so sánh các nguyên liệu tự nhiên như đá và đất, lăn bóng khắp nhà hay nìn kính hiển vi để xem một chú bọ có bao nhiêu cái chân… Các hoạt động Công nghệ (Technology) như máy tính, hoặc các máy móc đơn giản như bánh xe, ròng rọc, phụ tùng. Xây dựng (Engineering) như xếp các hình khối theo các chủ đề của trẻ. Hoạt động liên quan đến Toán học  (Math) như tập đếm, nhận biết hình khối, đo lường…Như vậy, để dạy cho trẻ thông qua các trò chơi STEM thực sự rất bổ ích, nhằm thoả mãn trí tò mò của trẻ. Chúng ta hãy quan sát trẻ khi chúng chơi đùa với nước, với bóng và cát và hỏi những câu hỏi thiết thực. Bạn có thể hỏi các câu hỏi mở như:

Nói cho mẹ biết con đang chơi cái gì vậy?

Con có để ý làm thế nào mà nó chuyển động không?

Con thấy các bạn khác đang chơi như thế nào?…

Hãy ghi chép các câu trả lời và bạn sẽ tự tìm cho mình những trò để giúp trẻ vừa học vừa chơi.

Kiến thức cơ bản về bộ não

Một nghiên cứu gây sức ảnh hưởng lớn trong ngành thần kinh học và các khoa học phát triển khác cho chúng ta thấy rằng cấu trúc cơ bản của bộ não được hình thành thông qua một quá trình liên tục bắt đầu từ khi trẻ mới sinh ra cho đến khi trưởng thành. Giống như xây dựng một căn nhà, quá trình xây dựng phải bắt đầu từ một nền móng vững chắc, dựng hình các phòng, thiết lập hệ thống điện theo cách chúng ta dự đoán cho căn nhà của mình. Những trải nghiệm đầu đời nói cách khác chính là cách định hình cho bộ não sẽ được xây dựng như thế nào. Nếu như một nền tảng yếu sẽ cần phải có sự hỗ trợ chăm sóc sức khoẻ, giáo dục yếu kém hoặc cách can thiệp về sau sẽ ít hiệu quả và gây tốn kém hơn rất nhiều nếu so với việc cũng cấp cho trẻ một quá trình xây dựng não bộ mạnh khoẻ ngay từ những năm tháng đầu đời.

Giáo dục STEM cho trẻ

Giáo dục STEM cho trẻ

Nếu như trẻ được ở trong môi trường được thiết kế có chủ ý nhằm cung cấp cho não bộ những trải nghiệm đầu đời. Bố mẹ hoặc người trông trẻ có thể hướng dẫn hoặc định hướng cho trẻ chơi và khám phá còn môi trường được chuẩn bị tốt sẽ cung cấp cho trẻ chuỗi trải nghiệm đầu đời. Khi môi trường đó được liên kết một cách có chủ đích với những hoạt động học tập tốt cho não bộ thì đứa trẻ có thể trở nên giỏi giang sau này.

Chiến dịch Họat động cho não bộ đã đưa ra một chương trình về STEM hữu ích như sau:

Khoa học (Science) là rèn cách suy nghĩ (way of thinking). Khoa học chính là sự quan sát, thử nghiệm, học cách dự đoán, chia sẻ khám phá, không ngừng đặt câu hỏi và luôn tự hỏi mọi vật được hoạt đông như thế nào

Công nghệ (Technology) chính là cách làm (way of doing). Công nghệ chính là sử dụng các công cụ để phát mình, phát hiện vấn đề và giải quyết nó.

Xây dựng (Engineering) cũng là cách làm. Nó giải quyết các vấn đề thông qua sử dụng các nguyên liệu, thiết kế sáng tạo và xây dựng nên những vật hữu ích

Toán học (math) là cách đo lường (way of measuring), là phát hiện là hình dạng (chữ nhật, hình vuông, tròn…), khối lượng (nhiều, ít), kích cỡ (to, nhỏ), dãy số (1,2,3,4…)

Hãy hỏi câu hỏi Cái gì?

Chúng ta có thể để ý thấy nhiều trẻ trước tuổi đi học rất hay hỏi khi chúng đang khám phá sự vật. Những câu hỏi như “Đám mây kia từ đâu đến?”, “Tại sao đá lại chảy nước”, “tại sao quả bóng lăn lại góc kia?”. Dường như không một bố mẹ, giáo viên nào có thể trả lời được hết tất cả các câu hỏi của trẻ. Tuy nhiên có một tin vui cho bạn là không cần phải biết tất cả các câu trả lời để tạo ra những kinh nghiệm trí nhớ cho STEM. Trên thực tế, chìa quá để giáo dục STEM hiệu quả chính là hãy đặt câu hỏi đúng cho trẻ.

Một trong những chiến lược cho những câu hỏi tốt là hãy tập trung vào câu hỏi cái gì (What) thay vì tại sao (Why). Khi bạn hỏi Câu hỏi tại sao, dường như đã ngụ ý phải có một câu trả lời chuẩn xác và đứa trẻ cảm giác như đang bị hỏi đố, kiểm tra. Ví dụ như “Tại sao nam châm lại dính vào kim loại này?”, bạn có thể không biết câu trả lời như đứa trẻ vậy. Tuy nhiên nếu bạn dùng câu hỏi Cái gì thì bạn đang bắt đầu

Giáo dục STEM cho trẻ

Giáo dục STEM cho trẻ

cuộc trò chuyện và cùng đứa trẻ khám phá ra câu trả lời cùng trẻ. Câu hỏi cái gì chú trọng vào sự vật đang diễn ra, vật mà trẻ đang quan sát và cái mà trẻ đang làm. Những câu trả lời sẽ hiện ra ngay trước mặt bạn và đứa trẻ của mình. Đặt câu hỏi tập trung vào cái mà trẻ đang quan sát chú ý, không chỉ giữa bạn và trẻ có những trò chuyện vui vẻ, nâng cao kỹ năng quan sát mà còn có thể gây dựng lòng tự tin cho trẻ khi đặt câu hỏi và trẻ có thể trả lời như một chuyên gia.

Các câu hỏi Cái gì

  • Cái gì đã xảy ra vậy?  (What happened there?)
  • Con đã thử làm gì rồi? (What did you try?)
  • Con đã đổi những cái gì mà mình đang làm vậy?
  • Con chú ý cái gì của …?
  • Con nghĩ xem điều gì sẽ xảy ra nếu…?

Câu hỏi con nghĩ xem điều gì sẽ xảy ra nếu… là một câu hỏi rất hiệu quả đế giúp trẻ cố gắng nghiên cứu những thứ mà mình đang làm. Câu hỏi này yêu cậu bạn phải quan sát những điều trẻ đang làm và tìm hiểu xem điều gì đang diễn ra, nó có hiệu quả không hơn là bạn giải quyết vấn đề giúp trẻ. Bạn hãy hỏi những câu hỏi để gợi ý giúp trẻ tìm ra câu trả lời. Chẳng hạn như đám trẻ đang xây công trình tàu lượn bằng các khối gỗ và quả bóng bị rơi ngay tại điểm đường ray cua, bạn hãy hỏi trẻ rằng “Con có chú ý điều gì đang xảy ra ngay tại nơi mà quả bóng rơi hay không?” Bằng cách đặt câu hỏi để hướng sự chú ý của trẻ vào điểm xảy ra vấn đề có thể giúp trẻ tập trung vào chi tiết và tìm ra câu trả lời hơn là đưa ra cho trẻ câu trả lời ngay lập tức.

Một số hướng dẫn cơ bản giáo dục STEM cho trẻ trước tuổi đi học

Khoa học

Giáo dục STEM cho trẻ

Giáo dục STEM cho trẻ

Trẻ em luôn có bản tính tò mò bẩm sinh, chúng luôn tự hỏi đồ vật này gọi là gì, hoạt động như thế nào và tại sao điều này lại xảy ra. Nền móng của học Khoa học chính là đặt câu hỏi và khám phá – đây chính là công cụ của việc học tập tích cực. Hãy luôn thúc đẩy trí tò mò của trẻ về thiên nhiên xung quanh chúng thì mới khiến cho trẻ có niềm đam mê dài lâu. Giáo dục sớm có thể tìm cơ hội để giúp trẻ tiếp cận các khái niệm khoa học trong tất cả các lĩnh vực. Dể làm được điều đó thì cần phải có sự quan sát (observe). Nếu đang còn nhỏ thì các hoạt động cần phải đơn giản. Trẻ cần được trang bị các cuốn sách có độ chính xác cao về động vât, môi trường cũng như các cuốn tiểu thuyết khoa học. Trong mọi lúc, hãy giúp trẻ gọi tên chính xác ngôn ngữ khoa học.

Kỹ năng quan sát và đặt câu hỏi, khám phá là nền tảng của mọi khoa học. Ở độ tuổi trước khi đi học thì cần có một môi trường để trẻ trải nghiệm, khám phá dần. Chương trình phân thành 3 loại khoa học:

  1. Khoa học về trái đất và không gian (Earth and Space Science): mô tả những gì thuộc về trái đất, đại dương, khí quyến và vũ trụ ( nó gọi là gì, hoạt động như thế nào, hình dạng làm sao, và hoạt động tương tác với nhau như thế nào..). Khoa học này gồm Địa lý và Thiên văn học
  2. Khoa học vật lý: nghiên cứu các lực tự nhiên và thành phần cơ bản của sự vật tự nhiên
  3. Khoa học đời sống: gồm nghiên cứu các sinh vật sống (là cái gì, tồn tại ra làm sao, vòng đời và sự thay đổi của nó…) Trẻ cần có những trải nghiệm chính xác để quan sát, phân loại, so sánh và đối chiếu các sự vật sống với nhau. Ba lĩnh vực quan trọng là Sinh học, sinh lý học và sinh thái học.

Ví dụ về hoạt động Khoa học

#1. Khám phá ánh sáng mặt trời và bóng râm, mô tả ảnh hưởng của mặt trời và ánh sáng: hãy quan sát bóng cái cây và những đồ vật khác vào buổi sáng (vẽ lại hình ảnh đó bằng phấn) và quay trở lại nhìn vào buổi chiều để trẻ thấy sự khác biệt.

#2. Trải nghiệm với nhiều sự vật khác nhau để tìm hiểu làm thế nào để đồ vật đứng và giữ thăng bằng: hãy đưa cho trẻ nhiều vật liệu để xây dựng gồm các hộp to, nhỏ mà an toàn và bảo trẻ hãy xây dựng một cây cầu để chú thỏ có thể đi từ ghế lên bàn?…

Công nghệ/Xây dựng

Các hoạt động này bao gồm việc tìm hiểu một vật được cấu tạo và xây dựng như thế nào, liệu có thể làm khác đi được không. Nếu như khoa học nhằm hiểu được thế giới tự nhiên thì mục tiêu của xây dựng chính là học cách giải quyết vấn đề thông qua sự phát triển của công nghệ.

Giáo dục STEM cho trẻ

Giáo dục STEM cho trẻ

Công nghệ phát triển thông qua việc xây dựng các hệ thống như nhà cửa có hệ thống nước, khí đốt, cầu đường, đường hầm, thiết kế xe để chay, máy bay, điện thoại, tivi máy tính… Rất nhiều đồ chơi hiệnnay cả trẻ thể hiện những lĩnh vực này.

Trẻ trước tuổi đi học có thể bắt đầu phát triển các khái niệm về xây dựng như thiết kế, xây dựng thử nghiệm thông qua các trò chơi như xây dựng lâu đài cát, thành phố bằng các khối gỗ. Chúng có thể nghiên cứu các công cụ giúp con người có thể xây dựng dễ dàng hơn…

Toán học

Toán học liên quan tới các suy nghĩ và khái niệm về số lượng, giải quyết vấn đề logi và mối quan hệ không gian. Toán học không nên bị gò bó trong cái thời gian học toán mà có thể gắn với bất kỳ hoạt động nào của trẻ khi chơi. Suy nghĩ toán học có thể được kết hợp khi cho trẻ chơi các hình khối, đóng kịch, chơi với nước và cát. Trẻ có thể tự mình kết nói giữa toán học và âm nhạc khi chúng thể nghiệm các giai điệu, nhịp điệu, hình ảnh nốt nhạc…

Trẻ có thể học thuộc dãy số, so sánh khối lượng, nhận biết và xếp hình dạng. Khái niệm về con số đối với trẻ rất quan trọng trẻ cần được xây dựng nền tảng này từ sớm.

Thời trang
Mùa hè đã tới thật rồi đây
Gió hết vi vu nắng ngập đầy
Mây trắng ngang trời thôi lả lướt
Trên cành ve cất tiếng đinh tai.
Đối mắt u buồn trông ngóng ai
Đợi chờ tàn tạ vóc hìnhmai
Xuân thì mải mốt đi xa mãi
Mùa Hạ mang về chỉ gắt gay.
Những dòng kỷ niệm dù hoen úa
Dấu vết ngày nào vẫn chẳng phai
Theo bước thời gian về quá khứ
Muộn sầu khắc khoải bám dằng dai.
~ Vào hạ – Sa Sa~
Mỗi khi đón cái nóng oi bức mùa hè, mình chỉ muốn nhìn thấy một cô gái mang cơn gió thoảng ngang qua, một phong cách gió trong hoa, hoa trong gió, nhẹ nhàng và êm đềm như gió mùa hè.
Cùng ngắm một số mẫu áo váy của Mercuryduo, 31-Son-de-mode, Heathier, Magonn design (Việt Nam), Roem (Hàn Quốc)
tranh minh hoa Yuko kitazawa

Trong cái nắng chói chang của mùa hè bạn hãy ngắm tranh của Yuko Kitazawa. Tranh của Kitazawa luôn phảng phất những ký ức của một thời thơ ấu tươi đẹp trong trẻo và dịu dàng như màu kẹo ngọt.

Yuko Kitazawa, sống tại tỉnh Saitama, là họa sỹ vẽ tranh minh họa cho thiếu nhi bằng màu nước với những chủ đề cuộc sống thường ngày của trẻ. Sự lan tỏa của màu nước trong tranh đôi khi mát mẻ như cơn gió mùa hạ, trong veo như làn mưa hay dịu dàng như lá mùa thu rụng luôn khiến cho bạn rung động những cảm xúc hoài niệm.

 

 

Sasaki Fumio
Trích Lối sống tối giản của người Nhật – NXB Lao động
Tác giả: Sasaki Fumio

Tôi đã nghe câu chuyện này từ một đồng nghiệp trong công ty. Có một anh chàng rất thân thiện, nhiệt tình, vui tính, hấp dẫn với cị em. Khi anh ta tổ chức tiệc sinh nhật thì có 10o người đến chúc mừng. Vì anh này thích rượu vang nên nghe nói mỗi người đều mang theo một chai rượu vang đến chúc mừng.

Lúc mới nghe câu chuyện này, tôi – một kẻ chẳng có mấy bạn bè , đã rất ghen tị với anh ta. Thường thi khi tổ chức tiệc sinh nhật, những ai quy mến mình sẽ đến chúc mừng mình. Nếu có ngần đấy bạn như anh ta, có lẽ tôi sẽ không cảm thấy cô đơn, những lúc khó khăn vất vả cũng sẽ có nhiều người giúp đỡ.

Tuy nhiên, có lẽ anh chàng đó cứ ba ngày sẽ phải đi dự tiệc một lần. Nếu bạn có 100 người bạn, mỗi người đều tổ chức sinh nhật, và bạn lại yêu quý tất cả mọi người, vậy thì trung bình cứ ba ngày bạn sẽ phải đi một bữa tiệc sinh nhật.

Quan hệ bạn bè tối giản cũng thật tuyệt

Có một câu nói như sau về bạn bè: Con số kỳ diệu cho bạn bè hay đồng nghiệp là ba người. Nếu bạn có ba người bạn thân thiết, hiểu rõ về nhau thì dù mỗi cuối tuần bạn chỉ gặp một người, bạn cũng có một tháng vui vẻ rồi.

Giữ các mối quan hệ bạn bè thân thiết ở mức tối giản như vậy cũng là một điều thật tuyệt. Ngược lại nếu bạn có nhiều bạn bè cũng có nghĩa là bạn có nhiều mối quan hệ nhưng bạn sẽ chẳng thể hết mình với tất cả những người đó được. Và cái cuối cùng bạn nhận được cũng chỉ hời hợt như cái bạn cho đi mà thôi. Mỗi người sống tối giản đều có ít đồ đạc, nhưng họ luôn trân trọng từng thứ một. Chính vì vậy, họ luôn cảm thấy hạnh phúc, mỹ mãn với những gì mình đang có. Ít đồ không có nghĩa là ít mãn nguyện,

Có nhiều bạn sẽ làm bạn cảm thấy hãnh diện, nhưng bạn sẽ không thể hết lòng với tất cả mọi nguwofi. Nếu bạn có những người bạn mà không thể chia sẻ những suy nghĩ của mình, hãy dừng mối quan hệ đó lại. Cũng giống như việc vứt thử đồ đạc đi vậy. Nếu món đồ đó thực sự quan trọng, bạn sẽ lại cần nó và lại có nó. Tương tư như vậy, nếu người đó thực sự quan trọng, bạn chắc chắn sẽ có cách nối lại quan hệ với họ.